XÃ NGHĨA HƯNG: KHÁT VỌNG VƯƠN MÌNH TỪ MIỀN QUÊ VĂN HIẾN VÀ CÁCH MẠNG
Xã Nghĩa Hưng đang chuyển mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên phát triển mới. Tinh thần đại đoàn kết, sự năng động, sáng tạo đã giúp địa phương bứt phá ngoạn mục, khẳng định vị thế của một vùng đất giàu truyền thống văn hiến và anh hùng.
Đặc điểm địa lý và tiềm năng nội sinh
Nghĩa Hưng là xã có quy mô lớn với diện tích tự nhiên 26,31 km² và dân số hơn 38 nghìn người. Địa phương có vị trí chiến lược khi hạ tầng giao thông được đầu tư đồng bộ. Việc đưa vào khai thác Đường trục phát triển nối vùng kinh tế biển tỉnh Nam Định với đường cao tốc cầu Giẽ - Ninh Bình, cùng các dự án cầu Ninh Cường, cao tốc CT08,... đã khơi thông mạch máu giao thương, tạo động lực cốt lõi để xã phát triển thành một đô thị trung tâm nông thôn hiện đại.
Bước ngoặt sáp nhập và ổn định bộ máy
Xã Nghĩa Hưng được thành lập trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của 4 đơn vị: thị trấn Liễu Đề, xã Nghĩa Trung, xã Nghĩa Châu và xã Nghĩa Thái. Đi vào hoạt động từ ngày 01/7/2025, Đảng bộ xã đã nhanh chóng tinh gọn hệ thống chính trị từ 61 thôn xóm xuống còn 40 thôn xóm, tổ dân phố. Sự đồng thuận cao giữa ý Đảng - lòng dân giúp bộ máy hành chính vận hành thông suốt, mở ra giai đoạn phát triển toàn diện.
Thành tựu Kinh tế - Xã hội nổi bật
Kinh tế: Tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất bình quân đạt 10,7%; thu nhập đầu người chạm mốc 92,1 triệu đồng/năm. Cơ cấu ngành Nông nghiệp - thủy sản: 30%; Công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp - Xây dựng: 31%; Thương mại - dịch vụ: 30%; Xây dựng: 9%.
Nông thôn mới (NTM): Toàn xã có 02 làng nghề: Làng nghề khâu nón lá thôn Đào Hạ Nghĩa Châu, Làng nghề khâu nón lá thôn Đào Khê Thượng Nghĩa Châu. Ngoài ra, xã có 02 sản phẩm được công nhận OCOP đạt 3 sao: Bánh gai Kim Cúc và sản phẩm Gạo Mầm tươi của HTX Nam Đại Dương. Hạ tầng "điện - đường - trường - trạm" khang trang nhờ huy động hơn 33,7 tỷ đồng đóng góp tự nguyện từ nhân dân.
Chuyển đổi số: Tiên phong xây dựng chính quyền điện tử. Tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến và số hóa hồ sơ đều đạt 100%, cắt giảm tối đa phiền hà cho người dân.
Văn hóa - Đời sống: 100% thôn xóm và cơ quan đạt nếp sống văn hóa; 100% hộ dân được sử dụng nước sạch và rác thải được thu gom tập trung. Tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững ổn định.
Truyền thống văn hóa: Văn hiến, hiếu học và đậm đà bản sắc
Nghĩa Hưng là vùng đất thấm đẫm các giá trị văn hóa truyền thống của cư dân đồng bằng sông Hồng. Tinh thần đại đoàn kết, tình làng nghĩa xóm, và lối sống nhân văn, nghĩa tình đã trở thành mạch nguồn nuôi dưỡng bao thế hệ con người nơi đây. Một trong những nét đẹp văn hóa tiêu biểu nhất của địa phương là truyền thống hiếu học và tôn trọng nhân tài. Từ xa xưa, tinh thần hiếu học đã được cộng đồng nâng niu, gìn giữ, coi giáo dục và tri thức là nền tảng cốt lõi để xây dựng quê hương hương ngày càng giàu đẹp.
Bước vào thời kỳ hiện đại, nét đẹp văn hóa ấy không hề mai một mà được tiếp nối bằng những thành tựu rực rỡ trong phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa". Đến nay, 100% thôn xóm, cơ quan trên địa bàn xã đều đạt chuẩn nếp sống văn hóa; 100% người dân được sử dụng nước sạch và rác thải được xử lý tập trung. Toàn xã có 4 trường Mầm non; 4 trường Tiểu học; 5 Trường Trung học cơ sở; 2 trường Trung học phổ thông; 1 Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên. Trong đó có 4 trường Tiểu học, Trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia mức độ 2.
Hệ thống di tích lịch sử - văn hóa: Di sản ngàn năm, điểm tựa tâm linh
Sự giàu có về văn hóa của xã Nghĩa Hưng được minh chứng sống động qua hệ thống các di tích lịch sử - văn hóa lâu đời. Đây là những "địa chỉ đỏ" lưu giữ phong tục tập quán, đồng thời là điểm tựa tâm linh vững chắc của nhân dân. Hiện nay, trên địa bàn xã có 5 di tích lịch sử - văn hoá cấp tỉnh; 16 chùa của Phật giáo và 16 nhà thờ Công giáo. Các di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh bao gồm:
Đình làng Nhân Hậu Nghĩa Thái (Thế kỷ XVIII - XIX): Tọa lạc tại Thôn 6 Nghĩa Thái, là công trình thờ phụng Thái uý Phạm Cự Lượng. Ngôi đình là biểu tượng thiêng liêng của sự gắn kết cộng đồng, nơi lưu giữ nguyên vẹn phong tục, tập quán và bản sắc văn hóa đặc trưng của làng quê Việt Nam.
Đền, Chùa Đào Lạng Nghĩa Thái (Thế kỷ XIX): Nằm tại Thôn 3 Nghĩa Thái, thờ Đức Nam Hải Đại Vương. Đây là một quần thể kiến trúc tín ngưỡng - tôn giáo truyền thống hài hòa gồm cả đền (thờ thần) và chùa (thờ Phật), phản ánh rõ nét đời sống tinh thần phong phú và chiều sâu tâm linh của nhân dân vùng đồng bằng Bắc Bộ.
Đền An Thịnh Nghĩa Thái (Thế kỷ XV - XVII): Thuộc Thôn 9 Nghĩa Thái, là nơi phụng thờ Anh hùng dân tộc Đức Triệu Việt Vương. Di tích là một công trình kiến trúc dân gian truyền thống, gắn liền với tâm thức biết ơn nguồn cội của nhân dân địa phương.
Đền Liêu Hải Nghĩa Trung (Thế kỷ XV - XVII): Nằm tại Thôn 8 Nghĩa Trung, cũng là nơi trang nghiêm thờ phụng Đức Triệu Việt Vương. Ngôi đền cổ kính thể hiện sự ngưỡng vọng của nhân dân đối với các bậc tiền nhân có công với nước, là sợi dây kết nối tinh thần của cộng đồng qua nhiều thế kỷ.
Miếu Quan Nghè thôn 10 Nghĩa Thái (Thế kỷ XV - XVII): Tọa lạc tại Thôn 10 Nghĩa Thái, thờ Tiến sỹ Đồng Công Viện. Dù có quy mô nhỏ gọn, ngôi miếu mang ý nghĩa lịch sử vô cùng sâu sắc, là minh chứng sống động tôn vinh truyền thống hiếu học, khoa bảng, trọng dụng nhân tài của mảnh đất và con người Nghĩa Hưng.
Thừa hưởng không gian phát triển thênh thang từ cuộc đại sáp nhập, xã Nghĩa Hưng đang vững vàng tiến vào nhiệm kỳ mới với phương châm "Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đổi mới - Phát triển". Địa phương quyết tâm phấn đấu trở thành xã nông thôn mới kiểu mẫu giàu đẹp, văn minh và hạnh phúc.
